Jak przygotować dane do świadectwa energetycznego w Szczecinie?

Przygotowanie świadectwa charakterystyki energetycznej zaczyna się od zebrania informacji o nieruchomości. Sam adres i powierzchnia mieszkania lub domu nie wystarczają, ponieważ podczas obliczeń uwzględnia się parametry techniczne konstrukcji i instalacji budynku oraz parametry źródła ciepła. Wynika to bezpośrednio z ustawy o charakterystyce energetycznej budynków.

Nie oznacza to jednak, że przed zleceniem świadectwa trzeba odnaleźć kompletny projekt budowlany sprzed kilkudziesięciu lat. Zakres potrzebnych materiałów zależy od konkretnej nieruchomości. Dokumentacja techniczna jest bardzo pomocna, ale przepisy przewidują również sytuacje, w których informacje ustala się na podstawie innych dostępnych danych lub inwentaryzacji.

Jakie podstawowe informacje przygotować przed zamówieniem świadectwa?

Na początku warto zebrać informacje pozwalające wykonawcy zidentyfikować nieruchomość i określić zakres obliczeń.

Przydatne będą przede wszystkim:

• dokładny adres nieruchomości,
• rodzaj nieruchomości – mieszkanie, dom lub inny budynek,
• powierzchnia,
• rok budowy lub przybliżony okres powstania budynku,
• informacje o przeprowadzonych modernizacjach,
• sposób ogrzewania,
• sposób przygotowania ciepłej wody,
• rodzaj wentylacji,
• informacje o oknach,
• dane dotyczące izolacji przegród,
• informacje o instalacjach wykorzystujących OZE, jeśli występują.

Nie każda z tych informacji będzie dostępna od razu. Nie warto jednak zgadywać brakujących parametrów. Jeżeli właściciel czegoś nie wie, powinien zaznaczyć to podczas kontaktu z wykonawcą.

Tabela nr 1. Dane i materiały przydatne do sporządzenia świadectwa energetycznego

Czy do świadectwa potrzebny jest rzut mieszkania?

Rzut jest pomocny, ale nie można powiedzieć, że w każdym przypadku jego posiadanie jest ustawowym warunkiem sporządzenia świadectwa.

Pozwala znacznie łatwiej ustalić geometrię lokalu, rozmieszczenie pomieszczeń i część parametrów potrzebnych do obliczeń. Jeżeli właściciel posiada rzut mieszkania, warto więc przekazać go wykonawcy już na początku.

Może to być dokument pochodzący z projektu, dokumentacji deweloperskiej albo innych materiałów dotyczących nieruchomości. Najważniejsze jest, aby przedstawiał stan odpowiadający rzeczywistemu lokalowi.

Jeżeli od czasu wykonania rzutu zmieniono układ pomieszczeń, wykonawca powinien o tym wiedzieć.

Co przygotować do wykonania świadectwa energetycznego?

Czy projekt budowlany jest konieczny?

Nie w każdym przypadku.

Projekt techniczny może być bardzo wartościowym źródłem informacji. Ustawa przewiduje nawet, że jeżeli został sporządzony dla budynku lub jego części, świadectwo może być opracowane w oparciu o zawartą w nim charakterystykę energetyczną, przy uwzględnieniu późniejszych odstępstw od projektu.

W praktyce projekt może dostarczyć informacji o:

• konstrukcji przegród,
• materiałach budowlanych,
• grubości izolacji,
• geometrii budynku,
• instalacjach,
• rozwiązaniach dotyczących ogrzewania i wentylacji.

Trzeba jednak pamiętać, że projekt przedstawia założenia, a nie zawsze aktualny stan nieruchomości. Jeśli po budowie wykonano termomodernizację, wymieniono okna albo zmieniono źródło ciepła, należy poinformować o tym osobę przygotowującą świadectwo.

Jakie dane dotyczące ogrzewania są potrzebne?

Źródło ciepła jest jednym z kluczowych elementów charakterystyki energetycznej. Ustawa wymaga uwzględnienia parametrów technicznych źródła ciepła zasilającego budynek lub jego część. Dlatego wykonawca może pytać m.in. o to, czy nieruchomość jest ogrzewana:

• z sieci ciepłowniczej,
• kotłem gazowym,
• kotłem na inne paliwo,
• pompą ciepła,
• energią elektryczną,
• za pomocą innego systemu.

W zależności od instalacji potrzebne mogą być bardziej szczegółowe informacje o urządzeniu i sposobie dystrybucji ciepła.

Jeżeli właściciel nie zna modelu urządzenia, pomocne może być zdjęcie tabliczki znamionowej, dokumentacja urządzenia albo instrukcja techniczna. Zakres takich materiałów najlepiej ustalić bezpośrednio z wykonawcą.

Jak przygotować informacje o ciepłej wodzie?

Świadectwo obejmuje zapotrzebowanie na energię związane również z przygotowaniem ciepłej wody użytkowej. Oficjalne informacje rządowe wskazują c.w.u. jako jeden z elementów potrzeb energetycznych uwzględnianych w charakterystyce budynku.

Trzeba więc określić, w jaki sposób podgrzewana jest woda.

Może to być np. wspólny system dla całego budynku, kocioł znajdujący się w mieszkaniu, podgrzewacz elektryczny lub inne rozwiązanie.

W mieszkaniu ogrzewanym z miejskiej sieci ciepłowniczej nie należy automatycznie zakładać, że w identyczny sposób przygotowywana jest ciepła woda. Oba systemy trzeba opisać zgodnie ze stanem faktycznym.

Jakie informacje o wentylacji będą potrzebne?

Rodzaj wentylacji wpływa na charakterystykę energetyczną nieruchomości, dlatego należy ustalić, jaki system występuje w budynku.

Najczęściej spotykane rozwiązania to wentylacja:

• grawitacyjna,
• mechaniczna wywiewna,
• mechaniczna nawiewno-wywiewna,
• mechaniczna z odzyskiem ciepła.

W przypadku prostego mieszkania wystarczające może być określenie rodzaju systemu. Przy bardziej rozbudowanych instalacjach wykonawca może potrzebować dodatkowych parametrów.

Jeżeli właściciel nie jest pewien, czy w domu znajduje się np. rekuperacja i jakie ma parametry, warto przygotować dokumentację centrali wentylacyjnej lub oznaczenie urządzenia.

Jak przygotować dane dotyczące okien?

Stolarka wpływa na straty ciepła przez przegrody, dlatego informacje o oknach są istotnym elementem danych wejściowych.

Przydatne mogą być:

• rodzaj okien,
• materiał ram,
• liczba szyb,
• orientacyjny rok montażu,
• parametry techniczne, jeżeli są znane,
• informacje o późniejszej wymianie stolarki.

Nie trzeba samodzielnie obliczać współczynników przenikania ciepła. Jeśli właściciel posiada dokumentację producenta albo fakturę zawierającą oznaczenie modelu, może przekazać ją wykonawcy.

Szczególnie ważne jest poinformowanie o wymianie okien, jeżeli dokumentacja budynku opisuje starszą stolarkę.

Czy potrzebne są informacje o ociepleniu budynku?

Tak, jeśli są dostępne. Konstrukcja i właściwości przegród mają bezpośredni wpływ na obliczenia charakterystyki energetycznej. Przepisy wymagają uwzględnienia parametrów technicznych konstrukcji budynku.

Warto więc ustalić:

• czy ściany zostały ocieplone,
• jaki materiał zastosowano,
• jaka jest jego grubość,
• czy ocieplono dach lub strop,
• czy wykonano izolację podłogi,
• kiedy przeprowadzono termomodernizację.

W starszych blokach właściciel lokalu często nie zna tych informacji. W takim przypadku pomocne mogą być dane uzyskane od zarządcy albo wspólnoty mieszkaniowej.

Czy można poprosić zarządcę budynku o dokumentację?

Tak – i w określonych przypadkach wynika to wprost z ustawy.

Jeżeli świadectwo przygotowywane jest dla części budynku, może ono zostać opracowane na podstawie świadectwa całego budynku, a w przypadku jego braku – na podstawie dokumentacji technicznej budynku.

Co szczególnie ważne, właściciel lub zarządca budynku ma obowiązek nieodpłatnie przekazać właścicielowi części budynku albo wskazanemu w ustawie posiadaczowi prawa do lokalu odpowiednią kopię lub wydruk świadectwa całego budynku, a jeśli go nie ma – dokumentację techniczną, w terminie nie dłuższym niż 14 dni od złożenia wniosku.

To przydatna możliwość np. dla właściciela mieszkania w szczecińskim bloku, który nie posiada informacji dotyczących konstrukcji całego budynku.

Co zrobić, jeśli nie znam grubości ocieplenia?

Przede wszystkim nie należy jej zgadywać.

Można sprawdzić:

• dokumentację techniczną,
• dokumenty wspólnoty lub spółdzielni,
• informacje dotyczące termomodernizacji,
• projekt,
• dokumentację wykonawczą,
• wcześniejsze świadectwo budynku.

Jeżeli danych nadal nie uda się znaleźć, należy powiedzieć o tym osobie sporządzającej świadectwo. To wykonawca powinien określić, jakie dodatkowe informacje są potrzebne i w jaki sposób można je wiarygodnie ustalić.

Czy potrzebne są rachunki za prąd i ogrzewanie?

Rachunki za energię nie są tym samym co dane potrzebne do obliczenia charakterystyki energetycznej.

Świadectwo nie jest raportem pokazującym rzeczywiste zużycie energii przez konkretną rodzinę. Określa obliczeniowe zapotrzebowanie związane z użytkowaniem budynku lub jego części. Oficjalne informacje wskazują, że dokument pozwala określić orientacyjne roczne zapotrzebowanie na energię, a nie po prostu przepisać historyczne zużycie z faktur.

Dlatego nie należy zakładać, że komplet rachunków za ostatni rok zastąpi dane o budynku i jego instalacjach.

Jeżeli wykonawca poprosi o konkretny rachunek jako materiał pomocniczy do ustalenia np. rodzaju nośnika lub systemu, można go oczywiście przekazać.

Czy wcześniejsze świadectwo energetyczne warto przekazać?

Tak. Jeżeli dla nieruchomości istnieje wcześniejsze świadectwo, warto poinformować o nim wykonawcę.

Może ono zawierać wiele danych dotyczących budynku, instalacji i charakterystyki energetycznej. Nie oznacza to jednak, że wszystkie informacje można bezwarunkowo przepisać do nowego dokumentu.

Trzeba uwzględnić zmiany wykonane od czasu sporządzenia poprzedniego świadectwa. Dotyczy to zwłaszcza wymiany okien, docieplenia budynku czy zmiany źródła ciepła – są to przykłady prac, które mogą zmienić charakterystykę energetyczną nieruchomości.

Jak udokumentować przeprowadzoną termomodernizację?

Jeżeli budynek został ocieplony albo zmieniono w nim instalacje, dobrze przygotować materiały opisujące zakres wykonanych prac.

Mogą to być np.:

• projekt termomodernizacji,
• dokumentacja powykonawcza,
• specyfikacja zastosowanych materiałów,
• faktury lub karty produktów,
• informacje ze wspólnoty lub spółdzielni,
• dokumentacja nowego źródła ciepła,
• informacje o wymianie stolarki.

Nie chodzi o zgromadzenie maksymalnej liczby dokumentów, lecz o potwierdzenie parametrów, które mają znaczenie dla charakterystyki energetycznej.

Czy do świadectwa potrzebne są zdjęcia?

Zdjęcia nie są ustawowo wskazane jako obowiązkowy załącznik do każdego świadectwa. Mogą jednak stanowić praktyczny materiał pomocniczy.

W zależności od sytuacji przydatne może być zdjęcie:

• źródła ogrzewania,
• tabliczki znamionowej urządzenia,
• okna lub oznaczenia stolarki,
• instalacji wentylacyjnej,
• elementów związanych z modernizacją.

Nie należy jednak zakładać, że fotografie zastąpią wszystkie informacje techniczne. To osoba sporządzająca świadectwo powinna ocenić, czy przedstawiony materiał wystarcza do ustalenia konkretnego parametru.

Jak przygotować dane dla mieszkania w bloku?

Przy mieszkaniu część danych dotyczy samego lokalu, a część całego budynku.

Właściciel może stosunkowo łatwo określić powierzchnię mieszkania, rodzaj okien czy sposób ogrzewania. Trudniejsze bywają informacje o konstrukcji ścian, izolacji budynku albo parametrach centralnych instalacji.

W takiej sytuacji szczególnie przydatne są:

rzut mieszkania → dokumentacja budynku → dane zarządcy → informacje o termomodernizacji → dane instalacji.

Ustawa przewiduje możliwość opracowania świadectwa części budynku na podstawie świadectwa całego budynku, a jeśli takiego dokumentu nie ma – dokumentacji technicznej budynku.

Jak przygotować dane dla domu jednorodzinnego?

Przy domu zakres informacji jest zwykle szerszy, ponieważ właściciel odpowiada za cały obiekt i wszystkie jego przegrody oraz instalacje.

Szczególnie pomocne będą:

• projekt lub rzut,
• powierzchnia i geometria budynku,
• informacje o ścianach zewnętrznych,
• izolacja dachu i podłogi,
• dane o oknach i drzwiach,
• źródło ogrzewania,
• przygotowanie ciepłej wody,
• wentylacja,
• instalacja fotowoltaiczna,
• pompa ciepła lub inne OZE,
• informacje o późniejszych modernizacjach.

Jeżeli dom powstał zgodnie z projektem technicznym i dokumentacja jest dostępna, może ona znacząco uprościć zebranie potrzebnych parametrów. Ustawa dopuszcza wykorzystanie charakterystyki energetycznej zawartej w projekcie technicznym z uwzględnieniem rzeczywistych odstępstw.

Jakie materiały przygotować dla nowego budynku?

W nowym budynku dokumentacja jest zazwyczaj łatwiej dostępna niż w obiekcie kilkudziesięcioletnim.

Warto przygotować przede wszystkim projekt techniczny oraz informacje o ewentualnych zmianach dokonanych podczas realizacji inwestycji. Przepisy wyraźnie przewidują możliwość wykorzystania charakterystyki energetycznej z projektu technicznego przy sporządzaniu świadectwa, ale wymagają uwzględnienia odstępstw mających znaczenie energetyczne.

Jeżeli więc w trakcie budowy zastosowano inne okna, zmieniono grubość izolacji albo zamontowano inne źródło ogrzewania, dokumentacja powinna odzwierciedlać stan faktyczny.

Jakich dokumentów nie trzeba kompletować „na zapas”?

Nie ma sensu opóźniać zgłoszenia tylko dlatego, że właściciel nie posiada pełnej teczki dokumentacji budowlanej.

Najpierw warto przekazać wykonawcy to, co jest dostępne, i ustalić, które brakujące parametry są rzeczywiście potrzebne w konkretnym przypadku.

W przeciwnym razie można poświęcić dużo czasu na szukanie materiałów, które nie będą miały znaczenia dla danego świadectwa.

Dobra praktyka jest prosta: przygotować podstawowe informacje, rzut lub projekt, jeśli są dostępne, oraz dokumentację dotyczącą istotnych zmian w nieruchomości.

Co przygotować przed zgłoszeniem do Mariusza Pietrzaka?

W przypadku serwisu Świadectwo Energetyczne Szczecin podstawowy zestaw informacji można ograniczyć na początku do danych pozwalających opisać nieruchomość i jej najważniejsze rozwiązania techniczne.

W praktyce warto mieć przygotowane przede wszystkim:

metraż → ogrzewanie → wentylację → stolarkę → rzut, jeśli jest dostępny → informacje o ociepleniu i modernizacjach.

Nie oznacza to, że każda nieruchomość wymaga identycznego zestawu materiałów. Przy starszym mieszkaniu część informacji może pochodzić od zarządcy, natomiast przy domu jednorodzinnym pomocny będzie projekt i dokumentacja instalacji.

Serwis prowadzony przez mgr. inż. Mariusza Pietrzaka opisuje realizację jako zdalną, dlatego wcześniejsze zebranie danych technicznych pozwala ograniczyć liczbę dodatkowych ustaleń podczas wykonywania świadectwa.

Czy brak dokumentacji uniemożliwia sporządzenie świadectwa?

Nie można przyjąć takiej zasady.

Sama ustawa pokazuje, że brak dokumentacji technicznej nie oznacza automatycznie, że charakterystyki energetycznej nie da się ustalić. W określonych sytuacjach przepisy odwołują się również do inwentaryzacji techniczno-budowlanej.

Jednocześnie nie oznacza to, że świadectwo można przygotować bez wiarygodnych danych. Jeżeli brakuje kluczowych parametrów, wykonawca musi ustalić sposób ich pozyskania lub weryfikacji.

Dlatego zamiast pytać „czy mam wszystkie dokumenty?”, lepiej zapytać: „ „czy mamy wystarczające dane, aby prawidłowo opisać tę konkretną nieruchomość?”

Dane potrzebne przed rozpoczęciem obliczeń

Jak przygotować dane do świadectwa energetycznego w Szczecinie? – podsumowanie

Najważniejsze jest zgromadzenie wiarygodnych informacji opisujących rzeczywisty stan nieruchomości. Przepisy wymagają uwzględnienia parametrów technicznych konstrukcji, instalacji oraz źródła ciepła, dlatego dane wejściowe mają bezpośrednie znaczenie dla późniejszych obliczeń.

Przed zgłoszeniem warto przygotować przede wszystkim powierzchnię nieruchomości, informacje o ogrzewaniu, ciepłej wodzie, wentylacji, oknach i izolacji. Jeżeli dostępny jest rzut, projekt techniczny, poprzednie świadectwo albo dokumentacja termomodernizacji, również warto je przekazać.

Brak pojedynczego dokumentu nie oznacza automatycznie braku możliwości sporządzenia świadectwa. W przypadku mieszkania część informacji można uzyskać od zarządcy budynku, który w sytuacjach określonych w art. 9 ustawy ma obowiązek udostępnić odpowiednie materiały w ciągu 14 dni od wniosku.

Najważniejsza zasada brzmi więc: nie zgadywać brakujących parametrów, lecz wskazać wykonawcy, których danych nie udało się ustalić. Pozwala to dobrać właściwy sposób ich weryfikacji i przygotować świadectwo na podstawie możliwie rzetelnych informacji.